ช่วงนี้หลายคนน่าจะเริ่มเห็นข่าว Visa Cascade ถูกพูดถึงกันเยอะในกลุ่มคนชอบเที่ยวยุโรป บางคนตื่นเต้น บางคนก็ยังสงสัยว่า จริง ๆ แล้วมันคืออะไร และต่างจากฟรีวีซ่ายุโรป ยังไงกันแน่
เมื่อวันที่ 8 พฤษภาคม 2569 ที่ผ่านมา คณะกรรมาธิการยุโรป (European Commission) ได้อนุมัติมาตรการขอ Visa Cascade สำหรับคนไทยอย่างเป็นทางการ โดยกระทรวงการต่างประเทศไทยยืนยันแล้วว่ามาตรการนี้เริ่มมีผลบังคับใช้เรียบร้อย
สาระสำคัญของมาตรการนี้คือ คนไทยที่มีประวัติการเดินทางดี มีโอกาสได้รับวีซ่าเชงเก้นแบบ Multiple Entry ที่มีอายุยาวขึ้นเรื่อย ๆ ตั้งแต่ 1 ปี ไปจนถึงสูงสุด 5 ปี โดยไม่จำเป็นต้องยื่นวีซ่าใหม่ทุกทริปเหมือนที่ผ่านมา
แต่ต้องขอย้ำให้ชัดก่อนว่า มาตรการนี้ ไม่ใช่ฟรีวีซ่าเชงเก้น (Schengen Visa Free) คนไทยยังคงต้องยื่นขอวีซ่าตามขั้นตอนปกติ เพียงแต่หากมีประวัติการเดินทางที่ดี ก็จะมีโอกาสได้รับวีซ่าระยะยาวมากขึ้นกว่าเดิม
Visa Cascade คืออะไร?
Visa Cascade หรือ “วีซ่าคาสเคด” คือระบบการออกวีซ่าแบบขั้นบันไดที่สหภาพยุโรปนำมาใช้กับผู้ที่เคยใช้วีซ่าเชงเก้นอย่างถูกต้องมาก่อน แนวคิดของระบบนี้อธิบายเข้าใจง่าย ๆ คือ ยิ่งมีประวัติการเดินทางดี ก็ยิ่งมีโอกาสได้วีซ่าระยะยาวขึ้น ในการยื่นครั้งถัดไป เป้าหมายหลักของ EU คือช่วยลดภาระการยื่นเอกสารซ้ำ ๆ และเป็นเหมือนให้รางวัลสำหรับคนที่ปฏิบัติตามกฎอย่างเคร่งครัด
Image: กระทรวงการต่างประเทศแห่งราชอาณาจักรไทย
อย่างไรก็ตาม ผู้ที่จะได้รับสิทธินี้ต้องเป็นผู้พำนักอยู่ในประเทศไทย และยื่นขอวีซ่าผ่านสถานทูตหรือสถานกงสุลของประเทศในกลุ่มเชงเก้นที่อยู่ในประเทศไทยเท่านั้น
สิ่งสำคัญที่ต้องเข้าใจมี 2 เรื่องหลัก
- อย่างแรก Visa Cascade ไม่ใช่การเดินทางแบบฟรีวีซ่า ผู้เดินทางยังต้องยื่นเอกสาร เก็บไบโอเมตริกซ์ ชำระค่าธรรมเนียม และดำเนินขั้นตอนเหมือนเดิมทุกอย่าง
- อย่างที่สอง ระบบนี้ให้ความสำคัญกับประวัติการเดินทางมาก หากที่ผ่านมาใช้วีซ่าอย่างถูกต้อง ไม่มีประวัติอยู่เกินกำหนด (Overstay) และเดินทางตรงตามวัตถุประสงค์ที่แจ้งไว้ ก็จะกลายเป็นแต้มต่อสำคัญในการขอวีซ่าระยะยาวในอนาคต
หลักการของ Visa Cascade ได้วีซ่ากี่ปี?
- วีซ่าอายุ 1 ปี สำหรับบุคคลที่เคยได้รับวีซ่า 1 ครั้ง และใช้วีซ่านั้นอย่างถูกต้องในช่วงไม่เกิน 2 ปีก่อนหน้า
- วีซ่าอายุ 2 ปี สำหรับบุคคลที่เคยได้รับวีซ่าอายุ 1 ปี และใช้วีซ่านั้นอย่างถูกต้องในช่วงไม่เกิน 3 ปีก่อนหน้า
- วีซ่าอายุ 5 ปี สำหรับบุคคลที่เคยได้รับวีซ่าอายุ 2 ปี และใช้วีซ่านั้นอย่างถูกต้องในช่วงไม่เกิน 4 ปีก่อนหน้า
สรุปให้เห็นภาพง่าย ๆ คือ ยื่นครั้งแรก → ได้ 1 ปี → ได้ 2 ปี → สูงสุด 5 ปี
Image: กระทรวงการต่างประเทศแห่งราชอาณาจักรไทย
แต่ละขั้นต้องมีประวัติการใช้งานวีซ่าก่อนหน้าอย่างถูกต้อง จึงจะมีโอกาสขยับไปสู่วีซ่าระยะยาวขั้นต่อไปได้แบบสบาย ๆ
และต้องย้ำอีกครั้งว่า แม้จะได้วีซ่าอายุ 5 ปี ก็ยังคงเป็นวีซ่าเชงเก้นระยะสั้น หรือ วีซ่าประเภท C (Short-Stay Schengen Visa) อยู่เหมือนเดิม หมายความว่ายังคงพำนักได้ไม่เกิน 90 วัน ภายในระยะเวลา 180 วัน ตามกฎมาตรฐานของเชงเก้น อายุวีซ่าไม่ได้หมายถึงจำนวนวันที่สามารถอยู่ในยุโรปได้ต่อเนื่อง
Visa Cascade ใช้กับประเทศไหนบ้าง?
Visa Cascade ใช้กับประเทศในกลุ่ม Schengen Area ทั้งหมด ซึ่งปัจจุบันมี 29 ประเทศ รวมถึงประเทศยอดนิยมของนักท่องเที่ยวไทย เช่น ฝรั่งเศส อิตาลี สวิตเซอร์แลนด์ เยอรมนี สเปน และเนเธอร์แลนด์ เป็นต้น
ข้อดีคือ วีซ่าเชงเก้นเพียงใบเดียวสามารถเดินทางได้ทั่วทั้งกลุ่มประเทศเชงเก้น และหากได้วีซ่าระยะยาว ก็จะช่วยให้วางแผนเที่ยวยุโรปหลายทริปได้สะดวกขึ้น โดยไม่ต้องยื่นวีซ่าใหม่บ่อย ๆ
สำหรับใครที่ส่งสัยว่า แล้วประเทศในเขตวีซ่าเชงเก้นมีประเทศอะไรบ้าง สามารถอ่านเพิ่มเติมได้ที่ วีซ่าเชงเก้น (Schengen Visa) ไปประเทศไหนได้บ้าง
ใครบ้างที่มีโอกาสได้ Visa Cascade?
แม้ Visa Cascade จะเป็นข่าวดีสำหรับคนไทย แต่ก็ไม่ได้หมายความว่าทุกคนจะได้รับสิทธิ์โดยอัตโนมัติ เพราะสถานทูตยังคงพิจารณาเป็นรายบุคคลเหมือนเดิม
อย่างไรก็ตาม หากมีโปรไฟล์ลักษณะต่อไปนี้ โอกาสได้รับวีซ่าระยะยาวก็มักจะสูงกว่าค่าเฉลี่ย
- เคยเดินทางยุโรปและมีการใช้วีซ่าอย่างถูกต้อง
- ไม่มีประวัติอยู่เกินกำหนด แม้แต่วันเดียว
- ใช้วีซ่าตรงตามวัตถุประสงค์ที่แจ้งไว้
- ไม่มีประวัติวีซ่าถูกปฏิเสธในลักษณะรุนแรง
- มีหลักฐานด้านการเงินและแผนการเดินทางชัดเจน
อีกหนึ่งเหตุผลสำคัญที่ทำให้ไทยได้รับสิทธินี้ เพราะกระทรวงการต่างประเทศไทยได้ยื่นข้อมูลต่อ EU ว่า คนไทยมีความเสี่ยงด้านการเข้าเมืองต่ำ และสร้างประโยชน์ทางเศรษฐกิจให้กับยุโรปอย่างมีนัยสำคัญ ทำให้ประเทศไทยกลายเป็นประเทศที่ 7 ของโลก และเป็นชาติที่ 2 ในอาเซียน รองจากอินโดนีเซีย ที่ได้รับสิทธิ์ภายใต้มาตรการนี้
⚠️ สำคัญมาก: มาตรการนี้ใช้เฉพาะคนไทยที่พำนักอยู่ในประเทศไทย และยื่นวีซ่าในประเทศไทยเท่านั้น คนไทยที่อาศัยอยู่ต่างประเทศ เช่น นักเรียนหรือผู้ทำงานในยุโรป จะไม่อยู่ในเงื่อนไขนี้
คนไทยได้ประโยชน์อะไรจากมาตรการนี้?
แม้จะยังต้องยื่นวีซ่าเหมือนเดิม แต่ Visa Cascade ถือเป็นข่าวดีสำหรับคนที่เดินทางไปยุโรปบ่อย เพราะช่วยให้การวางแผนทริปสะดวกขึ้นมาก
- ลดความยุ่งยากในการเตรียมเอกสาร: หากได้รับวีซ่าอายุ 2 ปี หรือ 5 ปี ก็ไม่จำเป็นต้องยื่นเอกสารใหม่ทุกครั้งก่อนเดินทาง
- ประหยัดค่าธรรมเนียมในระยะยาว: ปัจจุบันค่าวีซ่าเชงเก้นอยู่ที่ประมาณ 90 ยูโรต่อครั้ง หากเดินทางยุโรปเป็นประจำ การมีวีซ่าระยะยาวก็ช่วยลดค่ายื่นวีซ่าได้หลายรอบ
- วางแผนทริปได้คล่องตัวมากขึ้น: ไม่ต้องกังวลเรื่องวีซ่าหมดอายุ หรือรอผลวีซ่าทุกครั้งก่อนจองตั๋วเครื่องบินและที่พัก
- เหมาะกับสายเที่ยวหลายประเทศในทริปเดียว: เพราะวีซ่าเชงเก้นใบเดียวสามารถเดินทางได้ทั่วทั้งกลุ่มประเทศเชงเก้น ทำให้เที่ยวหลายเมือง หลายประเทศ ได้สะดวกขึ้น
- ช่วยสร้างความมั่นใจในการเดินทางระยะยาว: โดยเฉพาะคนที่เดินทางยุโรปเพื่อท่องเที่ยว ธุรกิจ หรือเยี่ยมครอบครัวเป็นประจำ
หากกำลังวางแผนเที่ยวยุโรปครั้งแรก แนะนำให้ศึกษาวิธีการยื่นวีซ่าเชงเก้นให้ละเอียดตั้งแต่ต้น เพื่อสร้างประวัติการเดินทางที่ดีสำหรับการขอวีซ่าระยะยาวในอนาคต
ต้องเตรียมตัวยังไง หากอยากได้วีซ่าเชงเก้นระยะยาว?
หากอยากใช้ประโยชน์จาก Visa Cascade ให้เต็มที่ สิ่งสำคัญที่สุดคือการสร้างโปรไฟล์การเดินทางที่น่าเชื่อถือ
- รักษาประวัติการเดินทางให้ดี: ทุกการเดินทางที่ผ่านมา คือเครดิตสะสมในสายตาของระบบวีซ่า ยิ่งมีประวัติเดินทางต่างประเทศที่ดี ก็ยิ่งเพิ่มความน่าเชื่อถือ
- ห้าม Overstay โดยเด็ดขาด: แม้เกินเพียงวันเดียว ก็อาจส่งผลต่อโอกาสในการได้วีซ่าระยะยาวในอนาคต เพราะระบบของ EU มีการบันทึกข้อมูลไว้อย่างละเอียด
- ใช้แผนเดินทางให้ตรงกับเอกสาร: หากแจ้งแผนไว้แบบไหน ก็ควรเดินทางตามนั้น เพราะระบบ EES (Entry/Exit System) ใหม่ของ EU สามารถตรวจสอบข้อมูลการเข้า-ออกได้อัตโนมัติ
- เตรียมเอกสารการเงินให้ชัดเจน: สเตทเมนต์ธนาคารที่มีความสม่ำเสมอ และสามารถอธิบายที่มาของรายได้ได้ชัดเจน จะช่วยเพิ่มโอกาสในการอนุมัติวีซ่าอย่างมาก
